Thiết lập thuế
Tài liệu ERPNext tiếng Việt: Thiết lập thuế
Thiết lập thuế gắn cách tính thuế theo quy định vào quy trình bán hàng và mua hàng hằng ngày. Mục tiêu không chỉ là cộng thêm một tỷ lệ % vào hóa đơn, mà là tính đúng tiền thuế, hạch toán vào đúng tài khoản và lưu đủ thông tin để lập báo cáo, kê khai.
Ví dụ: Công ty Nova bán cùng một thiết bị điện tử cho khách lẻ, đại lý và khách hàng ở vùng khác. Thuế áp dụng có thể khác nhau theo mặt hàng, đối tượng, địa chỉ, loại giao dịch và nơi chịu thuế. Nhờ mẫu thuế và quy tắc thuế dùng lại được, ERPNext tự chọn cách tính nhất quán, người dùng không phải thiết lập lại trên từng hóa đơn.
Hãy xác nhận thuế suất và cách xử lý thuế với chuyên gia tư vấn thuế tại địa phương.
Trước khi bắt đầu
Xác nhận với chuyên gia tư vấn các thông tin: đăng ký thuế, thuế suất, quy định về nơi cung cấp, thuế đầu vào có được khấu trừ không, và yêu cầu báo cáo. Tạo các tài khoản thuế cần dùng trong hệ thống tài khoản.
Tạo mẫu thuế bán hàng và mua hàng
Vào Trang chủ > Kế toán > Thuế > Mẫu thuế và phí bán hàng (Sales Taxes and Charges Template) hoặc Mẫu thuế và phí mua hàng (Purchase Taxes and Charges Template).
- Chọn công ty.
- Thêm một dòng cho mỗi loại thuế hoặc phí.
- Ở cột Loại (Type), chọn cách tính (xem bảng bên dưới).
- Chọn tài khoản thuế.
- Nhập thuế suất và mô tả.
- Chỉ đánh dấu Mặc định (Default) khi mẫu này áp dụng cho phần lớn giao dịch.
- Lưu.

Các cách tính ở cột Loại (Type), ví dụ với hóa đơn 10.000.000 đ, 5 sản phẩm:
| Loại | Cách tính | Ví dụ |
|---|---|---|
| Tính trên tổng tiền chưa thuế (On Net Total) | Tổng tiền hàng × thuế suất | Thuế 10% → 1.000.000 đ |
| Số tiền cố định (Actual) | Nhập thẳng số tiền | Phí vận chuyển 200.000 đ |
| Tính trên số tiền của dòng trước (On Previous Row Amount) | Số tiền thuế của dòng được tham chiếu × thuế suất | Phụ thu 5% tính trên riêng tiền thuế ở dòng 1 |
| Tính trên tổng của dòng trước (On Previous Row Total) | Tổng cộng dồn đến dòng được tham chiếu × thuế suất | Thuế tính trên (tiền hàng + thuế dòng 1) |
| Tính theo số lượng (On Item Quantity) | Tổng số lượng × đơn giá nhập (số tiền, không phải %) | 2.000 đ/sản phẩm × 5 = 10.000 đ |
Với hai loại "dòng trước", nhập Dòng tham chiếu (Reference Row #) và đặt dòng được tham chiếu ở phía trên. Xem thêm ví dụ tại Các loại tính thuế trong mẫu thuế.
Với thuế mua hàng, hãy xác định rõ khoản thuế đó được cộng vào giá trị hàng tồn kho, được khấu trừ như thuế đầu vào, hay ghi nhận vào chi phí.
Dùng nhóm thuế
Nhóm thuế (Tax Category) đại diện cho một cách xử lý thuế, ví dụ: bán trong nước thông thường, xuất khẩu, hoặc miễn thuế.

Gán nhóm thuế cho đối tượng (khách hàng, nhà cung cấp) hoặc cho giao dịch. Sau đó dùng Quy tắc thuế (Tax Rule) để tự chọn đúng mẫu thuế dựa trên:
- công ty;
- khách hàng hoặc nhà cung cấp;
- mặt hàng;
- khu vực (Territory);
- địa chỉ xuất hóa đơn hoặc địa chỉ giao hàng;
- ngày hiệu lực.
Thiết lập thuế suất riêng cho mặt hàng
Dùng Mẫu thuế mặt hàng (Item Tax Template) khi một số mặt hàng có thuế suất khác hoặc được miễn thuế. Gắn mẫu này trên mặt hàng hoặc trên từng dòng hàng của giao dịch.
Kiểm tra thiết lập
Tạo hóa đơn bán hàng và hóa đơn mua hàng nháp cho từng cách xử lý thuế. Kiểm tra:
- giá trị tính thuế;
- từng dòng thuế;
- tổng tiền thanh toán;
- bản xem trước sổ cái;
- thông tin thuế trên bản in.
Nếu doanh nghiệp có chiết khấu, trả hàng hoặc giao dịch ngoại tệ, hãy kiểm tra cả các trường hợp đó.
Khấu trừ thuế và bản địa hóa
Khấu trừ thuế (Withholding Tax) được thiết lập riêng trong Nhóm khấu trừ thuế (Tax Withholding Category). Các ứng dụng bản địa hóa theo quốc gia có thể bổ sung mã số thuế, báo cáo, hóa đơn điện tử và các kiểm tra theo quy định. Nếu tài liệu bản địa hóa hướng dẫn khác với thiết lập chung, hãy làm theo tài liệu bản địa hóa.
Xử lý sự cố
Hệ thống chọn sai mẫu thuế
Kiểm tra nhóm thuế, mức ưu tiên và ngày hiệu lực của quy tắc thuế, thông tin đối tượng và địa chỉ, công ty và ngày giao dịch.
Một mặt hàng bị thiếu thuế
Kiểm tra mẫu thuế mặt hàng của mặt hàng đó và tài khoản thuế tương ứng trong mẫu thuế của giao dịch.
Thuế tính trên sai số tiền
Kiểm tra cột Loại (Type) và Dòng tham chiếu của dòng thuế (xem bảng các cách tính ở trên).